STOPPEN MET WERKEN

Doorgaan tot je pensioen of vertrekken op ’n hoogtepunt?

Je bent goed in je werk, hebt een droombaan, de prijzenkast puilt uit. En toch knaagt er iets. Gooi je de handdoek in de ring? ”Eigenlijk denken we vaak pas aan stoppen als we een schreeuwend tekort aan zingeving ervaren."

Kees van der Graafging na een carrière van 32 jaar bij UniIever met vervroegd pensioen om een remedie voor de spierziekte FSHD te vinden. FOTO'S MIEKE MEESEN

Door onze medewerker Christel Don

Je kent ze wel, mensen die op feestjes steevast vertrekken op het leukste moment. Waarschijnlijk vanuit de gedachte dat het nu zo gezellig is dat het alleen nog maar minder kan worden. Zoiets moet Formule 1-coureur Nico Rosberg ook gedacht hebben toen hij begin december zijn vertrek aankondigde, vijf dagen nadat hij wereldkampioen was geworden. Hij had zijn grote droom en levensdoel bereikt en het voelde goed zo, vertelde hij de wereld.

Nu is het voor topsporters en artiesten misschien gemakkelijk uit te kienen wat wanneer het de beste tijd is het feest te verlaten — na die grote prijs kunnen ze hun carrière zegevierend beëindigen. Voor anderen is dat vaak minder eenduidig. Wanneer is stoppen op het hoogtepunt een verstandige keuze?

Drie kapiteins
Ondernemer Marcel Broersma (49) herinnert zich nog precies wanneer hij wist dat het tijd was zijn bedrijf te verkopen. ”Op een woensdag in mei”, vertelt hij . Achteraf bleek het een hoogtepunt te zijn, maar op het moment zelf voelde het ellendig: ”Ik heb er zelfs alles aan gedaan om het te voorkomen.”

Broersma is voormalig directeur van detacheringsbureau Flex Groep Nederland (FGN), een bedrijf met volgens Broersma een verhaal als een jongensboek. Hij begon FNG in 1997 met een compagnon en een secretaresse, binnen vijf jaar had hij 500 mensen in dienst. In 2003 werd het bedrijf uitgeroepen tot snelstgroeiende onderneming van Europa, in 2006 fuseerde FNG met het beursgenoteerde detacheringsbureau DPA. Broersma: ”Na die fusie zat ik in de raad van bestuur van het beursfonds, iets waar ik als jongetje al van droomde. Maar opeens waren er drie kapiteins op het schip en ontstonden er conflicten over de koers.”

Broersma probeerde van alles om de conflicten op te lossen, maar kwam er niet uit. Langzaam raakte hij zijn plezier in het werk kwijt en besefte hij dat hij niet verder kon groeien binnen het bedrijf dat hij nota bene zelf groot had gemaakt. Broersma besloot zijn verlies te nemen en zijn aandelen te verkopen. ”Die woensdag in mei was nog geen halfjaar na de fusie”, zegt hij. ”Aan het einde van de dag ben ik met tranen in mijn ogen in de auto gestapt. Ik was helemaal moegestreden.”

Het verkopen van de aandelen betekende ook dat Broersma in principe nooit meer hoeft te werken - het bedrijf was op dat moment miljoenen waard. ”Toch heb ik het nietsdoen maar drie maanden volgehouden. Ik werd er geen leuker mens van. Nu ben ik investeerder en adviseer ik anderen over de groei van hun bedrijf.”

Zijn waardevolste les? ”Hoe lang je bedrijf ook bestaat, vraag je zo nu en dan af of je er nog wel plezier in hebt. Toen ik voelde dat het bedrijf me boven de pet groeide, werd het tijd om het los te laten. Een les die ik nu aan andere ondernemers door geef.

Het goede moment
”Stoppen op een hoogtepunt is zinvol als je weet dat je niet meer wezenlijk verder komt”, zegt arbeidspsycholoog en schrijver Marc Schabracq. Nogal wat beroepen kunnen ”tamelijk geestdodend” zijn, vanwege het vele routinewerk. Zijn cliënten schrikken weleens als ze stilstaan bij de hoeveelheid herhaling in hun werk. Je hebt routine nodig om goed te kunnen focussen, maar tegelijkertijd leg je jezelf daarmee een bepaalde mate van dwang op, aldus Schabracq.

”Neem schaatser en wereldkampioen Sven Kramer. Waarom is hij nog niet gestopt? Hij heeft al zo veel titels gewonnen, is al jaren de beste. En toch schaatst hij iedere keer hetzelfde rondje, slechts het land waarin hij dat doet verschilt. Ik zou het niet kunnen opbrengen.”

Het is daarom zinvol regelmatig na te gaan of je werk nog wel voldoende betekenis geeft aan je leven, adviseert hij. Bijvoorbeeld door je af te vragen: is dit waar ik als kind van droomde? ”Want eigenlijk denken we vaak pas aan stoppen als we een schreeuwend tekort aan zingeving ervaren.”

Voor Kees van der Graaf (67) was dat in ieder geval het punt waarop hij besloot vervroegd met pensioen te gaan. Het was 2008, hij was 59 jaar en na een carrière van 32 jaar bij Unilever zat hij als lid van de raad van bestuur op zijn absolute hoogtepunt. Maar toen hij in totale eenzaamheid in de Rocky Mountains in de Verenigde Staten drie dagen lang zijn leven overdacht, besefte hij dat hij een heel andere wens had. Hij wilde dat er een remedie zou worden gevonden voor de spierziekte FSHD waar zijn zoon aan lijdt.

Van der Graaf: ”Ik had door kunnen gaan bij Unilever, met een fantastisch salaris. Ik had bovendien een ander mijn FSHD-stichting kunnen laten runnen, maar ik had niet het gevoel dat het me echt voldoening zou geven. Mijn roeping veranderde.”

En als hij tien jaar eerder op een berg was gaan zitten? Van der Graaf: ”Dan had ik het waarschijnlijk pas tien jaar later ontdekt. Ik draaide weken van 80 à 100 uur, ik zag simpelweg niet dat ik langzaam uit balans raakte.”

Van der Graaf benadrukt daarom dat het goed is stil te staan bij het werkelijke doel in je leven. ”Als je dat helder hebt, doe dan de onvermijdelijke zet”, zegt hij.

In zijn geval was het een grote stap naar een vervroegd pensioen. ”Ik had het geluk dat het financieel mogelijk was, maar ook voor anderen geldt: als je ontdekt dat je andere dingen wil bereiken dan waar je mee bezig bent, aarzel dan niet. Je vindt wel een manier om er financieel uit te komen. Ik ben in 2014 een start-up begonnen, om een therapie voor FSHD te ontwikkelen. Ik zit nu op de juiste lijn om mijn levensdoel te behalen.”

 

Zij stopten op een hoogtepunt

Wie: Acteur Yorick van Wageningen (52)

Wanneer: Verklaarde dit voorjaar te zullen stoppen met acteren, terwijl hij een van de weinige Nederlandse acteurs is die regelmatig in Hollywood-films te zien is (ondermeer Minory Report en The Girl with the Dragon Tattoo).

Reden: ”Toen ik vijftig werd, dacht ik: ik moet iets doen met mijn leven. Marlon Brando zei ooit: ‘Acteren is het uiten van een neurotische impuls. Het is een luizenleven. Stoppen met acteren is volwassen.’ Ook ik heb het lang genoeg gedaan, het is mooi geweest.”


Wie: Topkok Sergio Herman (46)

Wanneer: Zat eind 2013 op een hoogte punt met zijn befaamde driesterrenrestaurant Oude Sluis.

Reden: "Ik heb 25 jaar alles gegeven wat in mij zat. Ik ben daarbij zeer diep gegaan, te diep misschien. Maar ik heb bereikt waar ik altijd van droomde: de top.”


Wie: Rolstoeltennisser Esther Vergeer (35)

Wanneer: Zette in 2013 een punt achter haar carrière. Ze had op dat moment aI tien jaar geen partij meer verloren en 470 wedstrijden op rij gewonnen.

Reden: „Ik heb zo’n waanzinnige carrière gehad. Ik kan niets meer op de baan behalen wat hier nog aan kan tippen. Mooier dan dit gaat het niet meer worden, de cirkel is rond.”

 

Maar wat als je spijt krijgt?

Arbeidspsycholoog Margôt van Stee maakt weleens mee dat mensen spijt krijgen.

”Ik ken een ondernemer die zijn bedrijf verkocht en spijt kreeg. Hij keek vooral naar de negatieve kanten van het werk, maar kwam er al snel achter dat hij de mooie kanten ervan misschien wel had onderschat. Bovendien had hij zich niet gerealiseerd dat hij eigenlijk weinig andere passies had.”

Vaak vraagt Van Stee haar cliënten daarom zich het einde van hun leven voor te stellen en zich daarbij af te vragen of ze hebben geleefd zoals ze wilden leven.

”Soms hebben mensen gunstige arbeidsvoorwaarden bij het bedrijf waarze werken. Dan zit iemand zijn tijd uit, terwijl van binnen een droom leeft die daar al jaren borrelt. Dan is het goed stil te staan bij de vraag hoeveel spijt je zult krijgen als die droom nooit wordt waargemaakt.”

Overgenomen uit de NRC van zaterdag 7 januari 2017

  • Kahali

    FSHD gaat
    over mensen 

  • Sies

    FSHD is het 
    beste halen uit

    de dingen die
    je nog wel kan 

  • Vrielink

    FSHD is leven
    met pijn en
    vermoeidheid 

  • Bovens

    FSHD gaat
    over verlies

  • Gielesen

    FSHD gaat
    over je schuldig
    voelen 

  • Bilsen

    FSHD komt
    voor bij alle
    rassen en alle
    leeftijden

  • Weggemans

    Vandaag gaat
    FSHD over
    hoop op therapie

FSHD Europe lanceert nieuwe website

Misschien heeft u het al gehoord of gezien in de sociale media... FSHD Europe heeft een nieuwe website! Kijk nu op http://fshd-europe.info. Wij zijn benieuwd... Lees meer

Facio builds innovative portfolio of potential drug development candidates

Leiden, The Netherlands, November 9, 2017 Facio Therapies announced today that it is building a portfolio of potential FSHD drug development candidates comprising small-molecule compounds that... Lees meer

ZONDER REGISTRATIE
GEEN MEDICIJN

Registreer u hier